Suknia czeka na ostatnią przymiarkę, obrączki są już zamówione, lista gości prawie zamknięta, a w telefonie przybywa wiadomości zaczynających się od: „To już niedługo!”. Wszystko powinno być idealnie. Powinna być radość, ekscytacja i odliczanie dni.
Tymczasem któregoś wieczoru pojawia się myśl:
„A jeśli popełniam błąd?”
Za nią przychodzą następne: „Czy naprawdę chcę spędzić z nim lub z nią całe życie?”, „Czy po ślubie wszystko się zmieni?”, „Skoro mam wątpliwości, to może nie kocham wystarczająco?”.
Spokojnie. Wątpliwości przed ślubem nie są czymś niezwykłym. Co więcej, mogą pojawić się również w dobrym i szczęśliwym związku. Ważniejsze od samego faktu, że się pojawiły, jest jednak to, czego dotyczą i co próbują nam powiedzieć.
Bo przedślubne „zimne stopy” mogą być zwykłą reakcją na stres. Ale czasem są sygnałem, którego zdecydowanie nie warto zagłuszać kolejnymi punktami z weselnej checklisty.
Czy wątpliwości przed ślubem są normalne?
Tak. Ślub jest jedną z największych życiowych decyzji, dlatego trudno oczekiwać, że każda osoba będzie podchodziła do niego ze stuprocentową pewnością i szerokim uśmiechem przez 24 godziny na dobę.
Małżeństwo oznacza zmianę. Nawet jeśli para od kilku lat mieszka razem, ślub ma wymiar symboliczny, prawny, rodzinny, a dla wielu osób także religijny. Nagle słowa „na zawsze” przestają być romantycznym zwrotem, a zaczynają brzmieć bardzo konkretnie.
Do tego dochodzi organizacja wesela, pieniądze, oczekiwania rodziny, konflikty o listę gości, zmęczenie przygotowaniami i świadomość, że wydarzenie planowane od miesięcy właśnie staje się rzeczywistością.
Nic dziwnego, że psychika może zareagować pytaniem:
„Czy ja na pewno jestem na to gotowa/gotowy?”
Sama obecność takiego pytania nie oznacza jeszcze, że należy odwoływać ślub.
Ale warto na nie odpowiedzieć.
„Zimne stopy” przed ślubem zdarzają się częściej, niż myślimy
Ciekawe światło na przedślubne rozterki rzuca badanie psychologów z UCLA opublikowane w „Journal of Family Psychology”. Badacze obserwowali 232 pary, czyli 464 osoby, przez pierwsze cztery lata małżeństwa.
Aż 47% badanych mężczyzn i 38% kobiet przyznało, że przed zawarciem małżeństwa odczuwało niepewność lub wahanie. W co najmniej jednym z partnerów wątpliwości pojawiały się w około dwóch trzecich badanych par.
To ważna informacja dla każdego, kto na kilka tygodni przed weselem zaczyna panikować, ponieważ nie czuje wyłącznie euforii.
Nie jesteś wyjątkiem.
Jednocześnie z badania płynie jeszcze jeden, znacznie ważniejszy wniosek: wątpliwości nie powinny być automatycznie bagatelizowane.
W badanej grupie kobiety, które przed ślubem zgłaszały wątpliwości, częściej rozwodziły się w ciągu kolejnych czterech lat niż kobiety, które ich nie zgłaszały. Wśród kobiet było to odpowiednio 19% i 8%. W przypadku mężczyzn różnica wynosiła 14% wobec 9%. Osoby zgłaszające przedmałżeńskie wątpliwości, które pozostawały w związku, deklarowały też później mniejszą satysfakcję z małżeństwa.
Nie oznacza to oczywiście, że osoba mająca przed ślubem chwilę zwątpienia jest „skazana” na rozwód.
Oznacza coś zupełnie innego:
warto sprawdzić, skąd te wątpliwości się biorą.
Kryzys przed ślubem czy zwykły stres? To nie jest to samo
Wyobraźmy sobie dwie przyszłe panny młode.
Pierwsza myśli:
„Boję się, że wesele będzie katastrofą. Co będzie, jeśli będzie padało, DJ zachoruje, a ja potknę się podczas pierwszego tańca? Mam wszystkiego dość i najchętniej wyjechałabym na tydzień sama”.
Druga myśli:
„Od kilku miesięcy zastanawiam się, czy w ogóle chcę za niego wyjść. Nie potrafimy rozmawiać o pieniądzach, on chce mieć dzieci, ja nie jestem tego pewna, a kiedy próbuję o tym rozmawiać, kończy się awanturą”.
Obie mogą powiedzieć:
„Mam kryzys przed ślubem”.
Ale źródła tych kryzysów są zupełnie inne.
W pierwszym przypadku problemem może być przede wszystkim przeciążenie organizacją wesela.
W drugim – sam związek i fundamentalne różnice między partnerami.
I właśnie to rozróżnienie jest najważniejsze.
7 pytań, które warto sobie zadać przed ślubem
Zamiast walczyć z wątpliwościami, spróbuj potraktować je jak informację. Znajdź spokojną chwilę i odpowiedz sobie – bez myślenia o tym, co powiedzą rodzice, ile kosztowały zaliczki i że zaproszenia zostały już wysłane – na kilka pytań.
1. Gdyby nie było wesela, nadal chciałabym/chciałbym tego małżeństwa?
Wyobraź sobie, że znika sala, fotograf, suknia, garnitur, dekoracje i 120 gości.
Zostajecie tylko wy.
Czy nadal chcesz powiedzieć tej osobie „tak”?
To jedno z najlepszych pytań pozwalających oddzielić stres związany z weselem od wątpliwości dotyczących małżeństwa.
2. Czego właściwie się boję?
Spróbuj dokończyć zdanie:
„Boję się ślubu, ponieważ…”
„…boję się, że coś pójdzie nie tak podczas wesela” to zupełnie inny komunikat niż:
„…boję się, że partner nigdy się nie zmieni”.
Im konkretniej nazwiesz lęk, tym łatwiej będzie ocenić jego znaczenie.
3. Czy mogę powiedzieć partnerowi o swoich wątpliwościach?
To bardzo ważny test relacji.
Nie chodzi o to, aby kilka dni przed ślubem dramatycznie oznajmić: „Nie wiem, czy chcę za ciebie wyjść”.
Chodzi o odpowiedź na pytanie, czy w waszym związku istnieje przestrzeń na trudne rozmowy.
Czy możesz powiedzieć:
„Ostatnio bardzo boję się tej zmiany. Chciałabym z tobą o tym porozmawiać”?
Czy zostaniesz wysłuchana/wysłuchany?
Czy partner będzie próbował zrozumieć?
Czy może wyśmieje problem, obrazi się albo zacznie grozić?
Sposób prowadzenia trudnych rozmów ma znaczenie także po ślubie.
4. Czy różnimy się w sprawach, w których kompromis będzie bardzo trudny?
Kolor serwetek naprawdę nie ma znaczenia.
Ale są tematy, których nie warto zostawiać na zasadzie:
„Po ślubie jakoś się ułoży”.
Dotyczy to szczególnie:
- posiadania dzieci,
- sposobu wychowywania dzieci,
- pieniędzy i zadłużenia,
- miejsca zamieszkania,
- kariery zawodowej,
- podziału obowiązków,
- relacji z rodzinami,
- religii i światopoglądu,
- wierności i granic związku,
- sposobu rozwiązywania konfliktów.
Jeżeli jedna osoba zdecydowanie chce mieć troje dzieci, a druga zdecydowanie nie chce mieć dzieci, ślub sam w sobie tej różnicy nie rozwiąże.
5. Czy chcę małżeństwa, czy po prostu boję się odwołać ślub?
To trudne pytanie, zwłaszcza kiedy sala jest opłacona, babcia kupiła sukienkę, rodzina zarezerwowała hotel, a znajomi od miesięcy planują przyjazd.
Pojawia się wtedy pułapka:
„Zaszliśmy już za daleko, żeby się wycofać”.
Tyle że koszt odwołanego wesela – finansowy, rodzinny czy emocjonalny – nie powinien być jedynym powodem zawarcia małżeństwa.
Ślub bierze się z człowiekiem, nie z podpisaną umową z salą weselną.
6. Czy liczę na to, że partner zmieni się po ślubie?
„Po ślubie wydorośleje”.
„Jak pojawią się dzieci, przestanie tyle wychodzić”.
„W małżeństwie zacznie lepiej gospodarować pieniędzmi”.
„Jak będziemy mężem i żoną, jego zazdrość minie”.
To bardzo ryzykowne założenia.
Warto podejmować decyzję o małżeństwie z osobą, którą mamy przed sobą dzisiaj, a nie z jej wyobrażoną wersją za pięć lat.
7. Gdybym mogła/mógł przesunąć ślub bez żadnych konsekwencji, poczułabym/poczułbym ulgę czy rozczarowanie?
To pytanie nie daje diagnozy, ale potrafi uruchomić niezwykle szczerą odpowiedź.
Wyobraź sobie, że ktoś mówi:
„Nie musicie brać ślubu za miesiąc. Możecie zrobić to za rok. Nikt się nie obrazi, nie stracicie pieniędzy, nikt nie będzie komentował”.
Co czujesz jako pierwsze?
Smutek?
Czy ogromną ulgę?
Warto się temu uczuciu przyjrzeć.
Kiedy przedślubne wątpliwości nie muszą oznaczać problemu w związku?
Niepokój często nasila się, kiedy do ślubu zostało niewiele czasu.
Możesz kochać swojego partnera i jednocześnie:
- bać się dużej życiowej zmiany,
- źle znosić bycie w centrum uwagi,
- martwić się kosztami wesela,
- przeżywać konflikty rodzinne związane z przygotowaniami,
- być wyczerpana/wypalony organizacją,
- obawiać się samej ceremonii,
- zastanawiać się, czy będziesz „dobrą żoną” lub „dobrym mężem”,
- odczuwać nostalgię za kończącym się etapem życia.
To nie musi oznaczać kryzysu związku.
Czasami najlepszym lekarstwem jest… jeden dzień bez rozmów o ślubie.
Bez Excela z gośćmi. Bez telefonów do florystki. Bez dyskusji o winietkach.
Kolacja, spacer, kino – cokolwiek, co przypomni wam, że zanim zostaliście „Parą Młodą”, byliście po prostu parą.
A kiedy zapala się czerwona lampka?
Istnieją jednak wątpliwości, których nie powinno się przykrywać argumentem: „Każdy stresuje się przed ślubem”.
Szczególnej uwagi wymagają sytuacje, gdy:
- boisz się partnera, czujesz się kontrolowana/kontrolowany albo poniżana/poniżany;
- nie ufasz mu lub jej, a problem nie wynika wyłącznie z chwilowej niepewności;
- w związku pojawia się przemoc, agresja lub manipulacja;
- istnieją poważne kłamstwa dotyczące pieniędzy, długów, uzależnień czy innych fundamentalnych spraw;
- macie całkowicie różne wizje przyszłości, np. w kwestii dzieci;
- ślub bierzesz głównie dlatego, że „tak trzeba”, rodzina naciska albo boisz się samotności;
- od dawna masz nadzieję, że małżeństwo naprawi problemy, których nie udało się rozwiązać podczas narzeczeństwa.
W takich przypadkach lepiej zatrzymać przygotowania i przyjrzeć się sytuacji niż zakładać, że obrączka wszystko zmieni.
Czy powiedzieć narzeczonemu lub narzeczonej o swoich wątpliwościach?
Najczęściej – tak.
Nie każda przelotna myśl wymaga oczywiście wielogodzinnej narady. Jeżeli po wyjątkowo trudnym dniu organizowania wesela pomyślisz: „Po co nam to wszystko?!”, nie musi to być początek kryzysu.
Jeżeli jednak pytania dotyczą samego małżeństwa lub partnera i regularnie powracają, warto o nich porozmawiać.
Możesz zacząć spokojnie:
„Ostatnio dużo myślę o tym, jak zmieni się nasze życie po ślubie. Trochę mnie to przeraża i chciałabym/chciałbym z tobą o tym porozmawiać”.
Celem nie jest przestraszenie drugiej osoby.
Celem jest sprawdzenie, czy potraficie wspólnie przejść przez trudny temat.
Bo przecież właśnie na tym będzie polegało małżeństwo.
A może terapia dla par przed ślubem?
Terapia par nie jest zarezerwowana wyłącznie dla małżeństw stojących przed rozwodem.
Rozmowa ze specjalistą przed ślubem może być szczególnie pomocna, jeśli ciągle wracacie do tych samych konfliktów, nie potraficie rozmawiać bez awantury albo któreś z was ma poważne wątpliwości dotyczące wspólnej przyszłości.
Nie chodzi o uzyskanie od psychologa odpowiedzi:
„Macie się pobrać” albo „Powinniście się rozstać”.
Chodzi raczej o stworzenie przestrzeni, w której oboje będziecie mogli uczciwie przyjrzeć się temu, z czym wchodzicie w małżeństwo.
Odwołać ślub czy zacisnąć zęby?
Ani jedno, ani drugie nie powinno być automatyczną reakcją.
Wątpliwość nie jest wyrokiem.
Jest pytaniem.
A przed ślubem warto mieć odwagę na nie odpowiedzieć.
Jeżeli kochasz partnera, dobrze się przy nim czujesz, potraficie rozmawiać o trudnych sprawach, macie podobną wizję przyszłości, a twoje obawy dotyczą przede wszystkim ogromu zmiany i stresu związanego z weselem – przedślubny kryzys może być po prostu reakcją na wyjątkowo intensywny okres.
Jeśli jednak w głowie od miesięcy powraca myśl „nie chcę tego małżeństwa”, nie zagłuszaj jej argumentem, że przecież wszystko zostało już opłacone.
Najważniejsze pytanie przed ślubem
Przed weselem pytamy o setki rzeczy.
Czy fotograf przyjedzie na czas?
Czy tort wystarczy dla wszystkich?
Kto usiądzie obok cioci?
Czy pierwszy taniec dobrze wyjdzie?
Czy będzie padać?
A może na kilka tygodni przed ślubem warto znaleźć godzinę, podczas której nie będziemy rozmawiać o żadnej z tych rzeczy.
Usiąść razem i zapytać:
„Jak właściwie wyobrażamy sobie nasze życie za pięć, dziesięć czy dwadzieścia lat?”
Bo wesele trwa kilka lub kilkanaście godzin.
Małżeństwo zaczyna się następnego ranka.
I właśnie dlatego niewielka dawka refleksji przed powiedzeniem „tak” może być czymś znacznie zdrowszym niż przekonanie, że prawdziwa miłość oznacza absolutny brak jakichkolwiek pytań.
Wątpliwości przed ślubem mogą być normalne. Nie trzeba się ich wstydzić ani od razu traktować jako dowodu, że związek jest zły.
Warto jednak ich posłuchać.
Nie po to, żeby szukać powodów do rozstania.
Po to, żeby wiedzieć, dlaczego naprawdę chcecie być razem.
